کلیه نقش بسزایی در دفع مواد زائد از بدن دارد. اگر می‌خواهید بدانید که برای سلامت این عضو مهم چه مواد غذایی باید مصرف نمایید، این مقاله را حتما بخوانید.
به گزارش بهداشت نیوز: کلیه مسئول حفظ و ثبات وضعیت بیوشیمیایی بدن است. کلیه‌ها خون را تصفیه می‌کنند و آب و موادمعدنی اضافه و مواد زائد تولید شده مانند اسید اوریک را از بدن دفع می‌کنند.
کلیه‌ها همچنین ترکیبات مهمی از جمله هورمون‌های مسئول آزاد شدن گلبول‌های قرمز از مغز استخوان را تولید می‌کنند.
کلیه‌ها می‌توانند با تغییر میزان ادرار تولید شده در روز، پاسخ‌های متناسب هر فرد را با توجه به میزان مایعات دریافتی و نیاز فرد به دنبال انجام فعالیت‌های فیزیکی و شرایط آب و هوایی ایجاد کنند.
بدین ترتیب به حفظ تعادل مایعات بدن کمک می‌کنند.
نارسایی کلیوی میتواند به صورت حاد و ناگهانی، یا مزمن و طولانی‌مدت و یا با ایجاد سنگ‌های کلیوی بروز کند.
نارسایی حاد کلیوی معمولاً بدنبال اختلالات دیگری مانند نارسایی قلبی، بزرگ شدن پروستات و مشکلات بعد از جراحی مثانه ایجاد می‌شود.
نارسایی مزمن کلیوی میتواند به علت اختلالات گلومرولی، مشکلات عروقی، دیابت، عفونت کلیوی، تومور کلیوی و بیماری سیستیک بروز کند.
التهاب فیلترهای گلومرولی در کلیه باعث افزایش فشار خون، کمبود ادرار، تولید خون در ادرار و احتباس آب می‌گردد.
پیشرفت التهاب گلومرولی میتواند باعث ایجاد سندرم نفروتیک شود، که با ایجاد نفخ و از دست دادن پروتئین در ادرار همراه است.
علائم نارسایی کلیه
علائم نارسایی حاد کلیوی شامل علائم شایع بیماری زمینه‌ای به همراه یک دوره کم ادراری و بدنبال آن یک دوره پرادراری است.
اگر احتباس آب و افزایش سطح پتاسیم به همراه اختلال زمینه‌ای بیماری باشد، نارسایی حاد کلیوی میتواند کشنده باشد.
علائم نارسایی مزمن کلیوی به علل زمینه‌ای ایجاد کننده آن بستگی دارد. کم‌خونی، درد استخوانی و خارش از علائم این نارسائی هستند.
در صورت وجود سنگ کلیوی، حرکت سنگ از کلیه به سمت مجاری ادراری با درد بسیار زیادی همراه است.
این درد با دفع سنگ از بدن یا برداشته شدن سنگ توسط جراحی برطرف می‌شود.
درمان‌های رایج سنگ کلیه
سنگ کلیه معمولاً از طریق عمل جراحی برداشته شده، یا توسط اولتراسوند شکسته می‌شود.
معمولا برای پیشگیری از تولید مجدد سنگ کلیه در آینده، توصیه‌های رژیمی و استفاده از بعضی داروها برای بیماران تجویز می‌شود.
در مورد بیماران چاق، کاهش وزن شدید توصیه می‌شود.
برای درمان التهاب گلومرولی از داروهای استروئیدی و سایر داروهای مهارکننده سیستم ایمنی کاهنده التهاب استفاده می‌نمایند.
درمان این بیماران شامل محدودیت در مصرف مایعات، رژیم کم سدیم و در بعضی مواقع استفاده از داروهای دیورتیک است.
در موارد شدید انجام دیالیز و یا پیوند کلیه ضروری است. سندرم نفروتیک نیز با کنترل دریافت پروتئین درمان می‌شود.
در این مورد جایگزینی مایعات و گاه دیالیز کلیه ضروری است.
وضعیت درمان بیماران از طریق انجام آزمایش‌های منظم خون کنترل می‌شود تا بتوان مقدار پروتئین، انرژی و سدیم مورد نیاز را تعیین نمود.
نیاز بیماران مختلف با یکدیگر تفاوت‌های بسیار زیادی دارد و برنامه درمانی بیماران باید تحت نظر پزشک و رژیم‌شناس انجام شود.
غذاهای مفید در نارسایی کلیه
تمام مبتلایان به نارسایی کلیوی باید توصیه‌های تخصصی را از پزشک و رژیم شناس دریافت نمایند.
گندم، جو دوسر، برنج، ماکارونی و سیب‌زمینی از منابع خوب کربوهیدرات برای افرادی که باید از رژیم محدود در سدیم استفاده نمایند، محسوب میشوند.
گوشت بدون چربی، ماکیان، گوشت پرندگان شکاری و ماهی تازه از منابع پروتئینی کم سدیم هستند.
بنابراین گنجاندن آن در برنامه غذایی محدود از سدیم مناسب است.
سبزی‌های تازه و فریزری، میوه‌های تازه یا کنسرو شده، آب میوه و مغز دانه‌های بدون نمک برای مبتلایان به بیماری‌های کلیوی مفید هستند.
گیاهان معطر و ادویه‌جات جایگزین مناسبی برای نمک در رژیمهای غذایی محدود از سدیم هستند.
میوه‌ها و سبزی‌های تازه و مغزدانه‌های بدون نمک از منابع خوب پتاسیم برای افرادی هستند که به افزایش دریافت این ماده معدنی نیاز دارند.
نان سبوسدار، ماکارونی سبوسدار، برنج قهوه‌ای و غلات صبحانه کامل برای مبتلایان به سنگ‌های کلیوی که به علت دریافت زیاد کلسیم ایجاد میشوند مفید هستند.
اسیدفتیک موجود در این مواد غذایی در روده به کلسیم متصل می‌شود و جذب آن را کاهش می‌دهد.
غلات، سیب‌زمینی و سایر سبزی‌ها حاوی منیزیم هستند، دریافت زیاد این ماده معدنی به پیشگیری از ایجاد سنگ‌های کلیوی کمک می‌کند.
آب و سایر مایعات باید به‌طور منظم توسط افرادی که در معرض خطر ابتلا به سنگ‌های کلیوی هستند، مصرف شود.
جریان خوب ادرار به شسته شدن مواد و ذراتی که باعث ایجاد سنگ میشوند، کمک می‌کند. نوشیدن حداقل 2 لیتر آب در روز ضروری است.
آبلیمو حاوی سیترات است که به پیشگیری از تشکیل سنگ‌های کلسیمی کمک می‌کند.
مشاهده شده است که با نوشیدن 2 لیتر شربت آب لیمو در روز (که از مخلوط 100 میلی‌لیتر آبلیمو با 1900 میلی‌لیتر آب تهیه شده باشد) سطح سیترات ادراری بعد از 6 روز تا دو برابر افزایش می‌یابد.
مواد غذایی که باید پرهیز شوند
همبرگر، سوسیس، گوشت کنسرو شده و پای گوشت باید در رژیمهای غذایی محدود از سدیم حذف شوند. قرص‌های آب گوشت و مرغ و همچنین مخمرها دارای مقدار زیادی سدیم هستند.
ماهی کنسرو، محصولات لبنی، سبزی‌های کنسرو شده، سیب‌زمینی آماده، میوه خشک، مغز دانه‌های شور، چیپس، کره بادام‌زمینی باید از رژیمهای محدود از سدیم حذف شوند.
جگر، کلیه، ماهی کولی، ساردین از منابع پروتئینی غنی از پورین هستند.
حدود 25 درصد افرادی که دارای سنگ‌های کلیوی اسید اوریکی هستند، دارای هیپراوریکوزاوری یعنی دفع بیش از اندازه اسیداوریک در ادرار هستند که در بیشتر موارد ناشی از دریافت زیاد پورین است.
علیرغم آنکه مصرف آلوپورینول میتواند از تشکیل سنگ اسید اوریک توسط پورین جلوگیری کند، اما در بیشتر موارد پرهیز از غذاهای غنی از پورین توصیه می‌شود.
ریواس، اسفناج، شلغم، بادام‌زمینی و چای حاوی اگزالات هستند که همراه با کلسیم باعث ایجاد سنگ کلیه میشوند.
70 درصد سنگ‌های کلیوی در جوامع غربی از نوع اگزالات کلسیم هستند.
افرادی که مرتبا دچار سنگ‌های کلیوی میشوند باید در مصرف این موادغذایی میانه‌روی کنند.
قبل از اجرای موارد فوق توصیه‌های پزشکی و تغذیه‌ای مخصوص به شرایط خود را جویا شوید.
سایر اقدامات
مکمل ویتامین 6B میتواند برای افراد مبتلا به سنگ اگزالات کلسیم مفید باشد.
کمبود ویتامینB6 باعث افزایش اسید اگزالیک ادرار و ایجاد سنگ می‌شود.
معمولاً گیاه شناسان از عصاره دانه شنبلیله برای تقویت عملکرد کلیه استفاده می‌کنند.
دارچین به صورت عصاره دم کرده و یا کپسول باعث تقویت عملکرد کلیوی می‌شود.
استفاده از مکمل سیترات برای افراد مبتلا به سنگ‌های کلسیمی مفید است.
قبل از اجرای موارد فوق توصیه‌های پزشکی و تغذیه‌ای مخصوص به شرایط خود را جویا شوید.
منبع: زندگی آنلاین
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.