برگ جعفرى و تخم جعفرى هر دو داراى اسانس مىباشند که از طریق تقطیر با بخار گرفته مىشود. اسانس برگ جعفرى اسانس بسیار مطبوع و معطر است و در مواردى که منظور استفاده از عطر جعفرى براى غذاها مىباشد به کار مىرود ولى اسانس تخم آن کمى بوى تلخ دارد و با اسانس برگ جعفرى کمى متفاوت است.
به گزارش بهداشت نیوز، مصارف درمانی:
1. مسخن (گرم کننده)
2. قابض
3. منضج خراجات
4. مقوی
5. اشتها آور
6. محلل
7. مدر
8. برای سینه مفید است.
9. تخم جعفری دارای آپیول می باشد و آپیول ماده پرقوتی است که خاصیتش تب بر و قاعده آور بودن است؛ یعنی خونریزی ماهانه را منظم می کند، همین طور دارای این خاصیت مهم است که خون و مجاری روده ها را ضد عفونی کرده و از ابتلای بدن به سرطان جلوگیری می کند، به همین جهت است که جعفری را باید جزء غذای روزانه اشخاص کم خون و یا بچه هایی که دیر رشد می کنند وارد کرد. هم چنین به علت این که بسیار گرم و خشک است، مواد و اخلاط لزج را قطع مىکند و نفخ را کاهش مىدهد و گرفتگى مجارى عروق را باز مىکند. براى تسریع و تسهیل در اخراج جنین نیز مؤثر است.
10. شیاف تخم جعفرى در مهبل براى سقط جنین به کار مىرود.
11.اگر دمکرده 20 گرم ریشه جعفرى در یک لیتر آب را تا حد نصف آن حقنه کنند براى کنترل اسهال مفید است.
12. ضماد کوبیده برگ تازه جعفرى براى رفع تهییجات خارجى بخصوص تهییج پستان در مواردى که ورم زیاد نباشد مؤثر است.
13. برگ جعفرى به علت مواد معدنى و ویتامینهایى که دارد بسیار مفید است.
14. برگ جعفرى مانند دارچین تنفس را مطبوع و براى رفع بوى بد تنفس حتى شدیدترین بوى سیر بسیار مؤثر است.
15. جوشانده برگها و تخم این گیاه را براى معالجه نقطههاى سیاه و سفیدى که در صورت انسان و ما بقى پوست بدن پیدا مىشود استعمال مىنمایند. دستور تهیه جوشانده آن این است که در هر فنجان آب- 10- گرم از ریشه و تخم آن بریزند، برگهاى کوبیده این گیاه را براى جلوگیرى از گزیدن مگس و امثال آن به پوست بدن مىمالند.
16. براى برطرف نمودن شپش سر مرهم این گیاه را به پوست سر مىمالند و سر را با یک پارچهاى مىبندند. دستور ساختن آن مرهم این است که: تخم این گیاه را بکوبند و با پیه آب شده ممزوج نمایند.
17. براى معالجه دردهاى زیر شکم زنان که در اثر خون حیض عارض مىشوند باید در هرروزى (1- 2) فنجان از شیره این گیاه آشامیده شود. دستور گرفتن شیره این گیاه این است که در هر فنجان آب جوش یک قاشق بزرگ غذاخورى از برگ و ریشه تازه این گیاه را که خرد شده باشند بریزند.
18. براى زیاد شدن ادرار و معالجه مایعاتى که در جوف جسم انسان جمع شده باشند و اخراج آنها بوسیله ادرار بهتر این است که جوشانده تخم کوبیده این گیاه را استعمال نمود، بدینطریق که: در هر فنجان آب جوش یک قاشق کوچک از تخم آن را بریزند و یک فنجان آن را در یک روز دو مرتبه بیاشامند.
19. مصرف شیره برگ جعفری را به مقدار 3 تا 200 گرم در تب های متناوب توصیه کرده اند.
20. اگر جعفری را خرد کنند و در شیر گرم بریزند و صبح ناشتا بخورند، برای معالجه آسم و نزله های ریوی و گرفتگی صدا مفید است، این شیره برای رفع دردهای عصبی نیز فایده دارد. شیره برگ جعفری را به مقدار مساوی با الکل نود و یا هفتاد درجه می توان مخلوط کرده و در شیشه های دربسته آن را حفظ کرد و موقعی که درد اعصاب شروع شد باید سرانگشت را در این مخلوط فرو کرده و به جایی که درد می کند مالید.
21. برای دفع کرمهای ریز روده ها باید یک گرد (محتوی دو انگشت) جعفری خشک، یک گرد کرفس و یک گرد بنفشه را جوشانده و صبح ناشتا آن را نوشید.
22. دم کرده چند شاخه جعفری برای یک فنجان آب، نه تنها گرفتگی صدا را رفع می کند بلکه برای دردهای مفصلی نیز مفید می باشد.
23. 20 تا 40 گرم جعفری خشک را اگر با یک لیتر آب بجوشانند وهر روز سه تا چهار فنجان از آن بخورند، خاصیت مدر دارد و ادرار را زیاد می کند.
24. اگر نیم مشت جعفری خشک را با نیم لیتر آب بجوشانند و تا موقعی که گرم است آن را بنوشند، برای رفع روماتیسم فوق العاده فایده دارد.
25. 50 گرم جعفری را با یک پوست توسرخ و یک پوست پرتقال، در یک لیتر آب بجوشانند تا محتوی آن نیم لیتر شود و نیم لیتر دیگر آن بخار گردد، بعد هر اندازه مایل بودند آن را شیرین کنند و هر روز صبح یک قاشق قهوه خوری از آن را مصرف کنند، برای امراض عفونی و هم چنین برای کسانی که عادت به مشروب خواری دارند مصرف این نوشابه توصیه می شود.
26. برگ های جعفری را اگر له کنند و آن را به شکل ضماد بر روی خراش و ترک خوردگی های کم عمق پوست گذارند، زخم را به سرعت التیام می بخشد و هم چنین در مورد نیش زدگی زنبور و حشرات دیگر هم زخم را شفا می دهد و هم از تولید ورم آن جلوگیری می کند.
27. ضماد برگ جعفری را اگر روی سینه زنان شیرده که شیر آن ها بند آمده بگذارند، فورا شیر آن ها را باز می کند.
28. ضماد برگ جعفری برای درد چشم و ورم چرکی چشم مفید است، درد و ورم آن را برطرف می کند.
29. برگ جعفری را بکوبند و در عرق بخیسانند و بر روی کوفتگی بگذارند و همچنین اگر بر روی گونه بگذارند برای آنژین مفید است و معمولا این گونه ضماد را باید چند بار تجدید کرد.
30. برای کوفتگی معالجه ای ممتاز می توان کرد که کیفیت آن چنین است: جایی که دچار کوفتگی شده است؛ آهسته و آرام هر روز سه بار با عرق کامفره شسته شود، بعد ضمادی که از جعفری پخته در شراب درست شده است و گرم می باشد روی آن گذاشته شود، این ضماد انواع آنژین و گلودرد را نیز تسکین داده و درد بواسیر را تخفیف می دهد.
31. برای رفع گوش درد و دندان درد باید یک گلوله کوچک جعفری نمک زده، روغن زیتون را در سوراخ گوش و یا سوراخ دندان گذاشت.
32. برای رفع جوش های ریز و قرمز روی پوست باید صبح و شب با محلول آب یا دمکرده جعفری، صورت یا قسمتی از بدن را که جوش های ریز و قرمز دارد شستشو داد.
33. برای روشن شدن پوست صورت باید یک هفته صبح وشب با جوشانده نیمگرم یک دسته برگ جعفری در یک چهارم لیتر آب شستشو داد.
34. جوشانده ریشه های تازه جعفری به مقدار صد گرم آن در یک لیتر آب، مدر و قاعده آور است.
35. ریشه های دوساله جعفری که در حرارت کوره به سرعت خشک شود و 40 گرم آن را در یک لیتر آب بجوشانند، در معالجه یرقان استسقا و انسداد مجاری طحال و کبد و کندی جریان خون مفید است.
36. جوشانده تخم جعفری به مقدار 100 تا 120 گرم آن در یک لیتر آب برای معالجه یرقان و قاعده های سخت یا اتفاقی مفید است و در معالجه بیماری ترشحات غیرطبیعی در زنان آن را تزریق می کنند.
37. جوشانده تخم جعفری به مقدار 30 تا 40 گرم آن در یک لیتر آب مقوی است و خاصیت دفع کردن اسیداوریک را دارد.
38. جعفری را اگر با آبگرم بشویند عطر و خواص خواص خود را حفظ کرده و به راحتی خورده می شود ولی نباید فراموش کرد که جعفری را وقتی باید شست که بخواهند آن را مصرف کنند.
احتیاطات:
1. Apiol که ماده عامل موجود در اسانس میوه جعفرى است، سمى است و ایجاد عوارضى در کبد و کلیه مىنماید لذا باید تخم جعفرى و اسانس آن همیشه با رعایت اعتدال طبق میزان محدود و مجاز مصرف شود و اسراف در مصرف آن زیانآور است و بدون دستور و اطلاع پزشک نباید مصرف شود.
2. وجود ماده عامل در اسانس تخم جعفرى خواص دارویى را به تخم جعفرى مىدهد که آثار مدر و قاعده آور دارد، ولى درعینحال که قاعدهآور است مصرف آن در حدى معین موجب سقط جنین نیز مىشود.
3. اگر در مصرف جعفری افراط و زیاده روی کنند، جریان خون بدن را کند خواهد کرد.
4. از آنجا که جعفری گرم و خشک است افراد گرم مزاج باید در مصارف پوستی آن رعایت احتیاط بنمایند.
منبع: سایت جامع طب سنتی ایران
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.