پژوهشگران از توسعه سامانه‌ای مبتنی بر هوش مصنوعی خبر داده‌اند که با تحلیل یک تصویر معمولی از چهره بیمار، نشانه‌هایی از سن زیستی و احتمال بقا در بیماران مبتلا به سرطان را بررسی می‌کند. این فناوری می‌تواند در آینده به ارزیابی وضعیت جسمانی بیماران پیش از درمان‌های سنگین کمک کند؛ هرچند هنوز برای استفاده معمول در مراکز درمانی به بررسی‌های بیشتری نیاز دارد.
به گزارش بهداشت نیوز، پیشرفت هوش مصنوعی در پزشکی وارد مرحله تازه‌ای شده است؛ پژوهشگران سامانه‌ای طراحی کرده‌اند که می‌تواند با تحلیل تصویر چهره، اطلاعاتی درباره وضعیت زیستی و پیش‌آگهی بیماران مبتلا به سرطان ارائه دهد.
بر اساس گزارشی که ۱۹ اکتبر ۲۰۲۶ منتشر شد، این سامانه با نام FAHR در مرکز درمانی و پژوهشی Mass General Brigham توسعه یافته و نتایج پژوهش مربوط به آن در مجله علمی The Lancet Digital Health منتشر شده است.
هوش مصنوعی در چهره بیمار به دنبال چه چیزی است؟
این فناوری از دو بخش تشکیل شده است. بخش نخست، سن زیستی فرد را برآورد می‌کند؛ مفهومی که با سن تقویمی تفاوت دارد و به وضعیت کلی بدن و روندهای مرتبط با پیری اشاره می‌کند. بخش دوم، اطلاعات موجود در تصویر چهره را برای ارزیابی احتمال بقا در بیماران سرطانی تحلیل می‌کند.
در این رویکرد، هدف صرفاً تشخیص سن ظاهری نیست؛ بلکه پژوهشگران بررسی می‌کنند آیا ویژگی‌های قابل استخراج از تصویر چهره می‌توانند اطلاعاتی درباره وضعیت عمومی بیمار و پیامدهای احتمالی بیماری در اختیار پزشکان قرار دهند یا خیر.
چرا ارزیابی وضعیت جسمانی بیماران سرطانی اهمیت دارد؟
بیماران مبتلا به سرطان شرایط یکسانی ندارند. حتی دو بیمار با تشخیص مشابه ممکن است از نظر توان جسمانی، تحمل درمان و روند بهبودی تفاوت‌های قابل‌توجهی داشته باشند.
ارزیابی دقیق وضعیت بیمار پیش از جراحی، شیمی‌درمانی یا پرتودرمانی می‌تواند به پزشکان در انتخاب روش درمانی مناسب‌تر کمک کند. به همین دلیل، پژوهشگران به دنبال ابزارهایی هستند که بتوانند اطلاعات تکمیلی درباره وضعیت جسمانی بیمار فراهم کنند.
اگر کارایی این فناوری در مطالعات مستقل تأیید شود، تحلیل تصویر چهره ممکن است در آینده به‌عنوان یکی از ابزارهای کمکی در کنار معاینه، آزمایش‌ها و سایر اطلاعات بالینی مورد بررسی قرار گیرد.
آیا یک عکس می‌تواند سرنوشت بیمار را مشخص کند؟
پاسخ کوتاه این است: خیر. پیش‌بینی آماری احتمال بقا با تعیین قطعی سرنوشت یک بیمار تفاوت دارد.
نتیجه چنین سامانه‌ای نباید به‌عنوان تشخیص قطعی، جایگزین نظر پزشک یا مبنای مستقل برای تصمیم‌گیری درباره درمان قرار گیرد. عوامل متعددی از جمله نوع سرطان، مرحله بیماری، وضعیت عمومی بدن، پاسخ به درمان و بیماری‌های همراه در پیش‌آگهی بیماران نقش دارند.
همچنین، عملکرد الگوریتم باید در جمعیت‌های مختلف و در شرایط بالینی گوناگون ارزیابی شود تا مشخص شود نتایج آن تا چه اندازه دقیق، قابل اعتماد و قابل تعمیم است.
فاصله فناوری جدید تا استفاده در بیمارستان‌ها
با وجود جذابیت این دستاورد، استفاده بالینی از سامانه‌های پیش‌بینی مبتنی بر هوش مصنوعی به شواهد معتبر درباره دقت، ایمنی و تأثیر واقعی آن‌ها بر تصمیم‌های پزشکی نیاز دارد.
حفظ حریم خصوصی تصاویر چهره، جلوگیری از سوگیری الگوریتمی و اطمینان از اینکه نتایج برای گروه‌های مختلف بیماران به‌درستی عمل می‌کنند، از جمله ملاحظات مهم در توسعه چنین فناوری‌هایی هستند.
در مجموع، تحلیل چهره با هوش مصنوعی یکی از مسیرهای جدید پژوهش در پزشکی شخصی‌سازی‌شده است؛ مسیری که می‌تواند ابزارهای تازه‌ای برای ارزیابی بیماران فراهم کند، اما اثربخشی آن باید پیش از ورود به مراقبت روزمره بیماران به‌طور دقیق تأیید شود.
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.