موج گرمای کمسابقهای که این روزها بخش وسیعی از اروپا را فرا گرفته، دیگر تنها یک پدیده آبوهوایی نیست؛ بلکه به بحرانی جدی برای سلامت عمومی تبدیل شده است. مقامهای بهداشتی فرانسه از ثبت حدود هزار مرگ اضافی همزمان با این موج گرما خبر دادهاند؛ آماری که نشان میدهد افزایش دمای هوا میتواند در مدت کوتاهی جان هزاران نفر را به خطر بیندازد.
در روزهای اخیر، بسیاری از کشورهای اروپایی روزهایی را تجربه کردهاند که دمای هوا به بیش از ۴۰ درجه سانتیگراد رسیده است. خیابانهای شهرهای بزرگ خلوتتر از همیشه شده، پارکها و مراکز عمومی در ساعات اوج گرما تقریباً خالی هستند و بیمارستانها با افزایش چشمگیر مراجعه بیمارانی روبهرو شدهاند که از گرمازدگی، کمآبی بدن یا تشدید بیماریهای قلبی و تنفسی رنج میبرند.
بر اساس اعلام مقامهای بهداشتی فرانسه، این موج گرما تاکنون حدود هزار مرگ اضافی در این کشور به همراه داشته است. هرچند بخش عمده قربانیان را سالمندان تشکیل میدهند، اما متخصصان هشدار میدهند که گرمای شدید برای هیچ گروه سنی بیخطر نیست. حتی افراد جوان و سالم نیز اگر ساعتهای طولانی زیر نور مستقیم خورشید بمانند، فعالیت بدنی سنگین انجام دهند یا آب کافی مصرف نکنند، ممکن است با عوارض جدی روبهرو شوند.
در فرانسه، ایتالیا، اسپانیا، آلمان، سوئیس و چند کشور دیگر، خدمات اورژانس در حالت آمادهباش قرار گرفتهاند. برخی شهرها سالنهای عمومی، کتابخانهها و مراکز فرهنگی را به محلهایی برای استراحت و خنک شدن شهروندان تبدیل کردهاند تا افراد آسیبپذیر بتوانند ساعاتی را دور از گرمای طاقتفرسا سپری کنند. همزمان، توصیههای بهداشتی از طریق رسانهها و شبکههای اجتماعی بهطور مستمر در اختیار مردم قرار میگیرد.
پزشکان میگویند سالمندان، کودکان، زنان باردار، بیماران قلبی، ریوی، دیابتی و افرادی که داروهای مدر یا داروهای مؤثر بر فشار خون مصرف میکنند، بیش از دیگران در معرض خطر هستند. با این حال، تجربه سالهای اخیر نشان داده است که گرمازدگی میتواند هر فردی را، صرفنظر از سن و وضعیت جسمانی، درگیر کند.
گرمازدگی زمانی رخ میدهد که بدن دیگر نتواند دمای خود را تنظیم کند و دمای مرکزی بدن بهسرعت افزایش یابد. علائمی مانند سردرد شدید، سرگیجه، ضعف، تهوع، تپش قلب، گیجی، خشکی پوست و در موارد شدید کاهش سطح هوشیاری از نشانههای هشداردهنده این وضعیت هستند. اگر فرد مبتلا بهسرعت به محیطی خنک منتقل نشود و اقدامات درمانی لازم انجام نگیرد، احتمال آسیب به مغز، قلب، کلیهها و سایر اندامهای حیاتی وجود دارد.
متخصصان سلامت توصیه میکنند مردم در ساعات گرم روز، بهویژه بین ساعت ۱۱ صبح تا ۵ بعدازظهر، از حضور غیرضروری در فضای باز خودداری کنند. نوشیدن منظم آب، حتی پیش از احساس تشنگی، پوشیدن لباسهای نخی و روشن، استفاده از کلاه و عینک آفتابی، پرهیز از فعالیتهای بدنی سنگین و توجه ویژه به سالمندان و کودکان از سادهترین اما مؤثرترین راهکارهای پیشگیری از گرمازدگی است.
کارشناسان تأکید میکنند که پیامدهای گرمای شدید تنها به گرمازدگی محدود نمیشود. افزایش دما میتواند احتمال سکته قلبی و مغزی، نارسایی کلیه، کمآبی شدید بدن و تشدید بیماریهای مزمن را افزایش دهد. همچنین در روزهای بسیار گرم، غلظت آلایندهها و ازن در سطح زمین بیشتر میشود و همین موضوع، مشکلات تنفسی را برای بیماران مبتلا به آسم و بیماریهای ریوی تشدید میکند.
دانشمندان معتقدند افزایش فراوانی و شدت موجهای گرما، یکی از پیامدهای آشکار تغییرات اقلیمی است. نتایج پژوهشهای سالهای اخیر نشان میدهد که با گرمتر شدن کره زمین، وقوع چنین رویدادهایی دیگر استثنا نخواهد بود و احتمال تکرار آنها در سالهای آینده افزایش مییابد. به همین دلیل، بسیاری از کشورها در حال بازنگری برنامههای سلامت عمومی و مدیریت بحران خود هستند تا بتوانند در برابر این تهدید نوظهور آمادگی بیشتری داشته باشند.
بحران امروز اروپا تنها یک هشدار برای این قاره نیست؛ بلکه پیامی روشن برای همه کشورهاست. تغییرات اقلیمی دیگر موضوعی مربوط به آینده نیست و آثار آن اکنون در زندگی روزمره مردم، بیمارستانها و نظامهای سلامت جهان دیده میشود. کارشناسان معتقدند افزایش آگاهی عمومی، تقویت زیرساختهای درمانی و اجرای سیاستهای مؤثر برای مقابله با تغییرات اقلیمی، مهمترین اقداماتی است که میتواند از تکرار چنین فجایعی و حفظ جان انسانها در سالهای آینده جلوگیری کند.
تهیه و تنظیم: طوبی میرزاحسینی
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.