فوق‌تخصص بیماری‌های ریوی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر نقش عوامل محیطی و عفونت‌ها در تشدید بیماری‌های انسدادی ریه، بر ضرورت مصرف صحیح داروها، پرهیز از مصرف خودسرانه مکمل‌ها، واکسیناسیون به‌موقع و رعایت توصیه‌های حفاظتی در روزهای آلوده تأکید کرد.
به گزارش بهداشت نیوز، دکتر مهناز مزدوریان با تشریح انواع بیماری‌های انسدادی مزمن ریه اظهار کرد: این بیماری‌ها به‌طور کلی در دو گروه اصلی آسم و برونشیت مزمن قرار می‌گیرند. آسم بیشتر در افراد جوان و غیرسیگاری دیده می‌شود و معمولاً با سابقه حساسیت راه‌های هوایی یا اگزمای پوستی همراه است؛ در مقابل، برونشیت مزمن بیشتر در افرادی بروز می‌کند که سابقه مصرف سیگار، قلیان، اپیوم یا سایر مواد مخدر دارند.
وی با اشاره به سازوکار ایجاد این بیماری‌ها افزود: در مبتلایان، راه‌های هوایی نسبت به افراد سالم باریک‌تر می‌شود و ورود و خروج هوا برای تهویه ریه با دشواری صورت می‌گیرد. در چنین شرایطی، ابتلا به عفونت‌های ویروسی مانند آنفلوآنزا، آدنوویروس، ویروس RSV و کووید ۱۹ یا عفونت‌های باکتریایی می‌تواند التهاب و تنگی راه‌های هوایی را تشدید کند و علائمی مانند افزایش خس‌خس سینه، تنگی نفس و سرفه‌های مداوم یا شبانه را به همراه داشته باشد.
تفاوت آسم و برونشیت مزمن در عوامل تشدیدکننده و درمان
این فوق‌تخصص بیماری‌های ریوی درباره عوامل تشدید آسم گفت: در بیماران مبتلا به آسم، ویروس‌ها معمولاً عامل اصلی تشدید بیماری هستند و مصرف آنتی‌بیوتیک به‌صورت روتین توصیه نمی‌شود؛ مگر در شرایطی که بیماری طولانی شود یا فرد همزمان به سینوزیت مبتلا باشد.
وی ادامه داد: در مرحله حاد آسم، استفاده از اسپری‌های دارویی توصیه می‌شود که شامل داروهای گشادکننده برونش برای باز کردن راه‌های هوایی و همچنین اسپری‌های حاوی کورتیکواستروئید یا کورتون‌های استنشاقی هستند.
دکتر مزدوریان در توضیح وضعیت بیماران مبتلا به برونشیت مزمن و بیماری انسدادی مزمن ریه نیز اظهار کرد: در این بیماران، عفونت‌های باکتریایی از عوامل مهم تشدید بیماری محسوب می‌شوند؛ بنابراین علاوه بر اسپری‌های دارویی، ممکن است مصرف کورتون خوراکی با دوز مشخص و کورتون استنشاقی ضرورت داشته باشد و در موارد عفونت باکتریایی، آنتی‌بیوتیک نیز تجویز شود.
مصرف خودسرانه ویتامین D می‌تواند خطر مسمومیت داشته باشد
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به نقش ویتامین D در بیماری‌های تنفسی گفت: نقش این ویتامین در تشدید برخی بیماری‌های تنفسی مانند آسم و بیماری انسدادی مزمن ریه مورد توجه قرار گرفته است و افراد دارای کمبود ویتامین D ممکن است بیشتر در معرض تشدید بیماری قرار گیرند.
وی با هشدار نسبت به مصرف خودسرانه و بیش از حد مکمل‌های ویتامینی، به‌ویژه ویتامین D، افزود: پس از همه‌گیری کووید ۱۹، مصرف خودسرانه این مکمل‌ها افزایش یافته است، در حالی که دریافت دوزهای بالای ویتامین D بدون بررسی و تجویز پزشک به‌هیچ‌وجه توصیه نمی‌شود و می‌تواند به مسمومیت منجر شود.
دکتر مزدوریان تأکید کرد: لازم است بیماران سطح ویتامین D خون خود را بررسی کنند تا در صورت وجود کمبود، درمان متناسب با میزان آن انجام شود. بر اساس توضیحات وی، در صورت پایین بودن سطح این ویتامین، مکمل دارویی متناسب با شرایط فرد، به‌صورت آمپول تزریقی یا قرص ۵۰ هزار واحدی با فواصل هفتگی یا ماهانه تجویز می‌شود.
وی سطح حدود ۳۰ را میزان قابل قبول ویتامین D عنوان کرد و گفت: سطوح بالاتر از ۱۰۰ می‌تواند با خطر مسمومیت همراه باشد و افرادی که سطح این ویتامین در بدنشان کمتر از ۳۰ است، باید تحت درمان با مکمل‌های دارویی قرار گیرند.
واکسن آنفلوآنزا و پنوموکوک؛ راهکاری برای کاهش خطر عفونت‌های تنفسی
این فوق‌تخصص بیماری‌های ریوی با تأکید بر تأثیر عوامل محیطی و عفونی در تشدید بیماری‌های تنفسی خاطرنشان کرد: آلودگی هوا، ویروس‌ها و باکتری‌ها نقش مهمی در تشدید بیماری‌های حاد تنفسی دارند. از این رو، واکسیناسیون به‌ویژه در گروه‌های پرخطر، از جمله سالمندان و افراد مبتلا به بیماری‌های زمینه‌ای مانند بیماری انسدادی مزمن ریه، اهمیت زیادی دارد.
وی تزریق سالانه واکسن آنفلوآنزا در ماه‌های شهریور و مهر را برای این گروه‌ها توصیه کرد و افزود: واکسن پنوموکوک نیز با توجه به شرایط فرد و نظر پزشک، باید هر سه تا پنج سال یک‌بار تکرار شود.
ضرورت کاهش مواجهه بیماران تنفسی با آلودگی هوا
دکتر مزدوریان در پایان با اشاره به اثرات آلودگی هوا بر سلامت دستگاه تنفسی گفت: آلودگی هوا علاوه بر تشدید بیماری‌های انسدادی مزمن ریه، می‌تواند خود از عوامل ایجاد بیماری‌های تنفسی باشد.
وی توصیه کرد: بیماران مبتلا به مشکلات تنفسی، به‌ویژه در روزهای آلوده، از حضور غیرضروری در فضای باز، ورزش در هوای آزاد و ترددهای غیرضروری خودداری کنند و در صورت ضرورت خروج از منزل، از ماسک استفاده کنند تا احتمال تشدید علائم و خارج شدن بیماری از وضعیت پایدار کاهش یابد.
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.