به گزارش بهداشت نیوز، دکتر داوود سروش اظهار کرد: قرص برنج از مواد بسیار سمی و خطرناک است و مسمومیت ناشی از آن می‌تواند در مدت کوتاهی به عوارض شدید و حتی مرگ منجر شود.
وی با تشریح سازوکار اثر این ماده افزود: قرص برنج حاوی ترکیب شیمیایی فسفید آلومینیوم است که در تماس با رطوبت و اسید معده، گاز بسیار سمی فسفین آزاد می‌کند. این گاز با تأثیر بر عملکرد سلول‌ها، به‌ویژه سلول‌های قلبی و سایر اندام‌های حیاتی، می‌تواند اختلالات شدید قلبی و عروقی، اُفت فشار خون، شوک و نارسایی چندعضوی ایجاد کند.
این متخصص سم‌شناسی بالینی با بیان اینکه پادزهر اختصاصی و درمان قطعی شناخته‌شده‌ای برای مسمومیت با قرص برنج وجود ندارد، تصریح کرد: اقدامات درمانی عمدتاً حمایتی است و باید در مراکز درمانی مجهز انجام شود؛ ازاین‌رو، پیشگیری از تماس و مواجهه با این ماده اهمیت بسیار بیشتری دارد.
راهکارهای پیشگیری؛ سموم را از محیط زندگی دور نگه دارید
دکتر سروش با تأکید بر ضرورت رعایت نکات ایمنی برای پیشگیری از حوادث ناگوار گفت: هرگز از قرص برنج برای نگهداری برنج و سایر مواد غذایی در منازل استفاده نکنید؛ زیرا این ماده به هیچ عنوان برای مصارف خانگی ایمن نیست. همچنین باید از خرید، نگهداری، جابه‌جایی و استفاده از آن خودداری کرد و اجازه نداد این ماده در دسترس کودکان، نوجوانان و سایر اعضای خانواده قرار گیرد.
وی استفاده از روش‌های ایمن و مورد تأیید مراجع بهداشتی برای محافظت از مواد غذایی در برابر آفات را ضروری دانست و افزود: نگهداری مواد شیمیایی و سموم کشاورزی در آشپزخانه، انباری منزل و محل نگهداری مواد غذایی باید به‌طور جدّی کنار گذاشته شود. همچنین در صورت مشاهده عرضه غیرمجاز قرص برنج، موضوع باید به مراجع نظارتی و بهداشتی اطلاع داده شود.
تهوع، سرگیجه و تنگی نفس؛ علائم هشداردهنده مسمومیت
این عضو هیأت علمی دانشگاه با اشاره به نشانه‌های مسمومیت با فسفید آلومینیوم خاطرنشان کرد: تهوع، استفراغ، درد شکم، سرگیجه، ضعف، تنگی نفس، افت فشار خون و اختلال در ضربان قلب از جمله علائم این مسمومیت هستند و در موارد شدید ممکن است نارسایی قلبی و تنفسی و شوک رخ دهد.
وی تأکید کرد: نبود علائم اولیه یا خفیف بودن آن‌ها به معنای بی‌خطر بودن مواجهه نیست و احتمال مسمومیت باید جدّی گرفته شود.
در صورت احتمال مواجهه با قرص برنج چه باید کرد؟
دکتر سروش درباره اقدامات ضروری در صورت احتمال بلع قرص برنج یا استنشاق گاز ناشی از آن گفت: در چنین شرایطی باید بلافاصله با اورژانس ۱۱۵ تماس گرفت و از قرار گرفتن فرد یا سایر اعضای خانواده در معرض خطر بیشتر جلوگیری کرد.
وی افزود: اگر قرص یا ماده مشکوک در محیط وجود دارد، نباید برای خارج کردن آن یا پاک‌سازی محل اقدام کرد. همچنین ورود به فضای آلوده یا تلاش برای نجات فرد بدون تجهیزات تخصصی بسیار خطرناک است؛ زیرا ممکن است افراد امدادرسان نیز در معرض مسمومیت قرار گیرند. هرگز نباید فرد مسموم را وادار به استفراغ کرد یا از درمان‌های خانگی استفاده کرد؛ انتقال و رسیدگی درمانی باید با هماهنگی نیروهای امدادی و کادر درمان انجام شود.
آگاهی‌رسانی و مقابله با عرضه غیرمجاز؛ دو ضرورت برای پیشگیری از حوادث مرگبار
این دانشیار گروه طب سرپایی و تروماتولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر اهمیت پیشگیری در مواجهه با این ماده سمی اظهار کرد: مسمومیت با قرص برنج یکی از جدّی‌ترین و پرخطرترین انواع مسمومیت‌های حاد است و شدت سمیت، احتمال بروز سریع عوارض تهدیدکننده حیات و نبود پادزهر اختصاصی، ضرورت توجه به اقدامات پیشگیرانه را دوچندان می‌کند.
وی آگاهی‌رسانی عمومی، جلوگیری از دسترسی آسان به این ماده، برخورد با عرضه غیرمجاز و فرهنگ‌سازی درباره خطرات استفاده از سموم در محیط زندگی را از عوامل مهم کاهش مرگ‌ومیر ناشی از این مسمومیت برشمرد.
دکتر سروش در پایان با تأکید بر ضرورت مراقبت از سلامت اعضای خانواده خاطرنشان کرد: پیام ما به مردم روشن است؛ قرص برنج را وارد خانه نکنید، چراکه یک تصمیم نادرست می‌تواند جان خود و عزیزانتان را به خطر بیندازد.