به گزارش بهداشت نیوز، خستگی یکی از شکایتهای شایع در میان افراد است که میتواند در نتیجه کمبود خواب، فشارهای روانی، فعالیت زیاد یا تغذیه نامناسب ایجاد شود. با این حال، زمانی که این وضعیت برای مدت طولانی ادامه پیدا میکند یا بر فعالیتهای روزمره تأثیر میگذارد، نباید آن را صرفاً به مشغلههای زندگی نسبت داد.
خستگی مداوم بهخودیخود یک بیماری مشخص نیست، بلکه میتواند نشانهای از شرایط مختلف جسمی یا روانی باشد. تشخیص علت اصلی این مشکل به بررسی علائم همراه، سابقه پزشکی و در صورت نیاز، انجام آزمایشهای مناسب بستگی دارد.
چه بیماریهایی میتوانند باعث خستگی مداوم شوند؟
کمخونی، بهویژه کمخونی ناشی از فقر آهن، از علل احتمالی خستگی و ضعف است. در این شرایط، فرد ممکن است علاوه بر کاهش انرژی، دچار رنگپریدگی، سرگیجه، تنگی نفس هنگام فعالیت یا تپش قلب شود.
اختلالات غده تیروئید نیز میتوانند بر سطح انرژی بدن تأثیر بگذارند. کمکاری تیروئید ممکن است با خستگی، احساس سرما، یبوست و تغییرات وزن همراه باشد؛ هرچند وجود این علائم بهتنهایی برای تشخیص بیماری کافی نیست.
اختلالات خواب، از جمله آپنه انسدادی خواب، نیز میتوانند باعث شوند فرد با وجود گذراندن ساعات کافی در بستر، در طول روز احساس خستگی و خوابآلودگی داشته باشد. افسردگی، اضطراب، برخی عفونتها، بیماریهای مزمن و عوارض داروها نیز از دیگر علل احتمالی هستند.
چه زمانی خستگی نیاز به بررسی پزشکی دارد؟
اگر خستگی برای چند هفته ادامه داشته باشد، علت مشخصی برای آن پیدا نشود یا عملکرد روزانه فرد را مختل کند، مراجعه به پزشک توصیه میشود. کاهش وزن ناخواسته، تب مداوم، رنگپریدگی قابلتوجه یا تغییرات غیرمعمول در وضعیت جسمی نیز اهمیت بررسی را افزایش میدهند.
خستگی ناگهانی و شدید همراه با درد قفسه سینه، تنگی نفس، غش یا علائم عصبی جدید نیازمند ارزیابی فوری پزشکی است.
برای کاهش خستگی چه اقداماتی مفید است؟
رعایت برنامه خواب منظم، مصرف غذای متعادل، نوشیدن آب کافی و فعالیت بدنی متناسب با توان جسمی میتوانند به بهبود انرژی روزانه کمک کنند. مدیریت استرس و توجه به کیفیت خواب نیز اهمیت دارد.
با این حال، مصرف خودسرانه مکمل آهن، ویتامینها یا داروهای تقویتی بدون مشخصشدن علت خستگی توصیه نمیشود؛ زیرا همه موارد خستگی ناشی از کمبود مواد مغذی نیستند و مصرف غیرضروری مکملها ممکن است عوارض داشته باشد.
در مجموع، خستگی گذرا معمولاً با استراحت و اصلاح عادتهای روزانه بهبود پیدا میکند، اما خستگی مداوم یا غیرقابلتوضیح باید جدی گرفته شود. شناسایی علت زمینهای، مهمترین گام برای انتخاب درمان مناسب است.