به گزارش «بهداشت نیوز» در سالهای اخیر و با توجه به اهمیت ازدواج و تشکیل خانواده و مسائل مالی بر سر راه آن، دولت و مسؤولان در تلاش هستند تا با واگذاری فرصتهای متنوع و تمهیدات گوناگون، رغبت آنها را به ازدواج افزایش دهند. تخصیص بیمه ازدواج از جمله این تمهیدات است و از آنجاییکه امروز صندوقهای بیمهای در جهان تلاش میکنند تا خدمات خود را فقط به تأمین بخشی از هزینههای درمانی محدود نکنند، در ایران نیز علاوه بر این هزینهها، کمکهزینه ازدواج را به بیمهشدگان تحت پوشش خود ارائه میدهند؛ رویکردی که از سال 1394 توسط وزارت ورزش و جوانان آغاز شده و در طی این زمان روند تکمیلی خود را با گسترش خدماتدهی به جوانان طی کرده است.
بهمن 1394 بیمه ازدواج جوانان با حضور محمود گودرزی، وزیر وقت ورزش و جوانان و سیدعباس حسینی، مدیرعامل بیمه ایران رونمایی شد و در حال حاضر شرکت بیمه ایران تحت عنوان "بیمه ازدواج جوانان با اولویت خاص"- شرکت بیمه پاسارگاد تحت عنوان "بیمه عمر و تامین آتیه ازدواج" به ارایه خدماتی در این زمینه میپردازند.
برخی از پوششهای این بیمهنامه، به غیر از پرداخت غرامت فوت بیمهشده در طول مدت قرارداد، عبارتند از:
- تأمین کمکهزینه حق مشاوره قبل از ازدواج (بعد از ۱۵ سالگی پرداخت میشود) حداکثر به میزان ۳۰ درصد؛
- تأمین کمک هزینه برگزاری مراسم عقد و عروسی حداکثر به میزان ۸۰ درصد؛
- هزینه ناشی از لغو ناگهانی مراسم ازدواج که بابت وقوع فوت یکی از زوجین، فوت یکی از بستگان سببی یا نسبی درجه یک زوجین و وقوع هرگونه حادثه در حین اجرای مراسم قابل پرداخت است
- تأمین کمکهزینه تهیه جهیزیه یا مسکن حداکثر به میزان ۸۰ درصد؛
- تأمین کمکهزینه تولد اولین نوزاد حداکثر تا سقف ۲۰ درصد؛
- تأمین کمکهزینه لغو مراسم عقد و عروسی به علت حوادث حداکثر تا سقف ۲۰ درصد؛
- تأمین کمکهزینه پرداخت مهریه حداکثر تا سقف ۹۰ درصد.
این بیمهنامه از بدو تولد تا 35 سالگی و یا حداکثر تا 40 سالگی قابل خریداری است که با جمع مدت قرارداد و سن بیمه شده تعیین میگردد و هر خانواده میتواند با پرداخت حداقل ماهانه 50 هزار تومان برای فرزند خود خریداری کند. البته برای بهرهمندی از مزایای این بیمهنامه باید حداقل 5 سال از پرداخت حق بیمه گذشته باشد تا فردی بتواند از مزایای آن استفاده کند. اگر خانوادهای ماهانه 50 هزار تومان حق بیمه برای تهیه بیمهنامه ازدواج پرداخت کند، در پایان سال بیستم میتواند بابت مشاوره ازدواج 2 میلیون و 600 هزار تومان، کمکهزینه عقد و عروسی 18 میلیون تومان، کمکهزینه جهیزیه 18 میلیون تومان، کمکهزینه مسکن 18 میلیون تومان و تولد اولین فرزند 12 میلیون تومان دریافت کند. به عبارت دیگر اگر خانوادهای هر ماه 50 هزار تومان به مدت 20 سال پرداخت کند، سرمایهای معادل 52 میلیون تومان برای فرد ایجاد شده است.
تفاوتهای مفاد بیمهنامه ازدواج در بیمه ایران و بیمه پاسارگاد
از سوی دیگر آنچه که از مطالعه توضیحات "بیمه عمر و تامین آتیه ازدواج" شرکت بیمه پاسارگاد در وبسایت رسمی آن درک میشود، تأکید بیشتر این بیمهنامه بر برخورداری از پسانداز و کمک هزینهای برای خانوادهها در آینده است و به نظر میرسد که این بیمهنامه در کل بر مسأله پسانداز مالی تأکید دارد و صرفاً برای پشتوانه مالی خانواده که یکی از مصارف آن هزینه ازدواج است (در قالب بیمه عمر)، طراحی شده است و موارد جزییتری مانند پرداخت مهریه و پوششهای مشابه، به طور خاص در حوزه آن قرار ندارد.
به عبارتی بیمه عمر و تامین آتیه ازدواج بانک پسارگاد رویکردی مشابه طرح بیمه مهریه که توسط شرکت بیمه ایران ارایه شد دارد که این طرح بیشتر بر ایجاد نوعی پسانداز مالی برای زوجه در صورت مطلقه شدن و یا ازکارافتادگی و نیز فوت زوج تأکید دارد.
بیمه ازدواج تعاون
شهریور ماه 95 وزارت ورزش و جوانان با بیمه تعاون تفاهمنامهای را به امضا رساند که همراستا با بیمه ازدواجی بود که سال 94 با همکاری بیمه ایران امضا شد. به گفته مدیرکل دفتر ازدواج و تعالی خانواده وزارت ورزش و جوانان؛ تفاوتی که بیمه ازدواج تعاون با تفاهمنامه قبلی دارد این است که در بیمه ایران فرد پس از پنج سال از خرید بیمهنامه میتوانست از مزایای آن بهره ببرد اما در تفاهمنامه منعقدشده با بیمه تعاون، امکان بهرهبرداری از بیمهنامه ازدواج پس از چهار سال فراهم است. همچنین در قرارداد منعقدشده با بیمه ایران فرد تا ۳۵ سالگی امکان خرید بیمه را داشت اما در تفاهمنامه با بیمه تعاون افراد میتوانند تا ۴۰ سالگی اقدام به خرید بیمهنامه کنند.
مدیر کل دفتر ازدواج وزارت ورزش و جوانان درباره مزیتهای بیمه ازدواج تعاون گفت: مزیتی که در این طرح بیمهای در نظر گرفته شده است در طول تاریخ برای نخستینبار در کشورمان رخ داده و آن این است که بر اساس این قرارداد، بخشی از هزینههای خدمات تخصصی مشاوره ازدواج و خانواده تحت پوشش بیمه قرار میگیرد. علاوه بر آن، بر اساس تفاهمنامه اخیر کلیه خدمات مشاوره شامل پیش، حین و پس از ازدواج حتی تا دوره میانسالی و سالمندی مشمول بیمه میشود.
این تفاهمنامه شامل چندین بسته بیمهای میشود که علاوه بر بسته بیمهای حمایت از ازدواج جوانان، بسته بیمهای برای حمایت از اشتغال جوانان، بسته بیمهای اوقات فراغت جوانان و بسته بیمهای حمایت از تحصیل جوانان را نیز در بر میگیرد.
مفاد بسته بیمهای حمایت ازدواج جوانان توسط بیمه تعاون
- کمکهزینه مشاوره ازدواج حداکثر به میزان 30 درصد ارزش بازخرید بیمهنامه؛
- کمکهزینه برگزاری مراسم ازدواج حداکثر به میزان 80 درصد ارزش بازخرید بیمهنامه؛
- کمکهزینه تهیه مسکن یا جهیزیه حداکثر به میزان 80 درصد ارزش بازخرید بیمهنامه؛
- جبران هزینه ناشی از لغو ناگهانی مراسم ازدواج حداکثر تا سقف 20 درصد ارزش بازخرید بیمهنامه؛
- کمکهزینه تولد نخستین فرزند حداکثر تا سقف 20 درصد ارزش بازخرید بیمهنامه؛
- ارائه خدمات روانشناختی و مشاوره مراکز تخصصی ازدواج و تعالی خانواده حداکثر تا سقف 25 درصد ارزش بازخرید بیمهنامه.
افراد برای انعقاد قرارداد این بیمهنامه میتوانند به شعب بیمه تعاون مراجعه کرده و با توجه به توان مالی خود، ماهانه از حداقل 50 هزار تومان یا سالانه از حداقل 200 هزار تومان سرمایهگذاری کنند. هر فرد بر اساس میزان سپرده و سرمایهگذاری خود میتواند از مزیتهای این بیمه، پس از چهار سال بهرهمند شود. این بیمه فقط برای ازدواجهای اول نیست.
آینده اجرایی بیمه ازدواج درکشور
با وجود اما و اگرهای بسیاری که در خصوص اجرای بیمه ازدواج جوانان بیمه ایران وجود داشته است و خبرهایی نیز مبنی بر عدم اجراییشدن آن توسط سازمانهای بیمهگر منتشر شده بود، به نظر میرسد با امضای تفاهمنامه با بیمه تعاون، طرح بیمه ازدواج به واقعیتهای اجرایی نزدیکتر شده است؛ بهطوریکه ناصر صبحیفراملکی مدیرکل دفتر ازدواج تعالی خانواده وزارت ورزش و جوانان از تحت پوشش قرار گرفتن 70 هزار جوان توسط بیمه ازدواج تا بهمن ماه سال 95 خبر داد و معاون ساماندهی امور جوانان وزارت ورزش و جوانان نیز گفت: تمام شعبات بیمه ایران در حال حاضر در سراسر کشور در حال عرضه بیمه ازدواج هستند و امیدواریم تا سقف یک میلیون نفر تا پایان سال 96 از بیمه ازدواج برخوردار شوند. همچنین برای آشنایی بیشتر جوانان و خانوادهها با اهمیت و تسهیلات بیمه ازدواج، قرار است سمینار آموزشی 2 ساعته در تمامی شهرستانها برگزار شود.
در کنار جنبههای مثبت و حمایتی که در حاشیه اجرای بیمه ازدواج جوانان مطرح میشود، انتقاداتی هم وجود دارد. مثلاً محمد امین قانعیراد؛ جامعهشناس معتقد است که ازدواج نیاز به ضمانت فرهنگی دارد نه اقتصادی. او با بیان اینکه مهمترین ضرر این طرح تغییر تلقی از ازدواج است، میگوید: «تاکنون تمام طرحهایی که برای ایجاد اعتماد و تضمین اقتصادی در شرایط نبود اعتماد در جامعه طراحی، پیشبینی و اجرا شدند، همگی شکستخورده هستند؛ بهدلیل اینکه یک امر غیراقتصادی موتور اصلی حرکت اقتصاد است. ازدواج نیاز به ضمانتهای فرهنگی دارد که این ضمانتها را فقط جامعه میتواند فراهم و ایجاد کند».
با این وجود طرح بیمه ازدواج با همه جنبههای مثبت و منفی آن درست است که تضمینکننده ایجاد شرایط کافی برای رفع موانع ازدواج جوانان در کشور نیست اما بهطور قطع میتواند ضروریات اولیه و یا به عبارتی شرایط لازم را برای ازدواج جوانان فراهم کند که البته آینده اجرای این طرح و تأمین همین شرایط لازم نیز بستگی به منابع اقتصادی و میزان جدیت کارگزاران اصلی آن خواهد داشت.
منبع: مهرخانه